Armenian Women

in search of Herstory

Archive for the category “feminist”

Seza (1903-1973)

Writer, Journalist, Women’s Rights

Her real name was Siran Zarifian and she was born in Constantinople.  There she attended the American College for girls until early 1920s when she left for Beirut, Lebanon.  She pursued her studies at Columbia University and obtained an M.A. in Journalism and Literature. She returned to Beirut after completing her studies and launched her well-known periodical, Yeridasart Hayuhin – Young Armenian Woman –  (1932-34 / 1946-1968)

“Yeridasart Hayuhi made an especially important contribution as a proponent of women’s rights, education and empowerment” – Zeitlian (2000)

You can find her books and copies of the journal at the Derian Library/Haykazyan University in Lebanon.

You can read online some of her short stories here.

Advertisements

Arlene Avakian (1939- )

Image

Feminist Scholar, Women’s Studies Director

She helped found the University of Massachusetts Women’s Studies Program and what is now known as the Women, Gender, Sexuality Studies.  Avakian is the author of Lion Woman’s Legacy: An Armenian American Memoir (1992); editor of Through the Kitchen Window: Women Writers Explore the Intimate Meanings of Food and Cooking (1997); and co-editor of African American Women and the Vote 1837-1965 (1997), in addition to numerous articles. She taught courses on autobiography, activism, and the social construction of whiteness and women. She is also a political activist both on an off campus, working for social justice. She retired recently after 35 years of teaching and directing the Program.

 

To read her recent work, From Betty Crocker to Feminist Food Studies you can go here.

You can also access here , some of her online papers and articles.

Hayganush Mark (1883-1966)

Image

feminist Writer, Editor, Journalist

She was born in Constantinople in 1883 and attended the Yesayan school. She worked as a teacher. In 1907 she married the publisher Vahan Toshigian and was in charge of editing the women’s page in the her husband’s periodical, Arshaluys. She edited a women’s periodical, Dzaghig, from 1905-1907  and founded her own feminist periodical, Hay Gin (Armenian women)  in 1919. In her articles she often raised the women’s rights issues in Constantinople and the Armenian community and cooperated with other female writers to raise awareness on the situation of women living in rural areas.

“Hayganoush Mark was a prominent Armenian feminist journalist who managed to uninterruptedly continue a woman’s journal, Hay Gin, from 1919 to 1933 in Bolis/Istanbul” –Lerna Ekmecioglu

She also published later in her life in 1954, an autobiographical book on her work and a reprint of some of the most important articles in Hay Gin.

Zabel Asadour – Զաբել Ասատուր (1863-1934) – Sybil

Image

Feminist activist, poet, writer, educator and philanthropist

Zabel Khanjian, later Zabel Asadour, was born on July 23, 1863 in Scutari, a suburb of Constantinople, and educated in local French and Armenian schools. In 1879 when she was 16 years old, she joined with eight school friends to form the National Armenian Women’s Union which helped to establish girls’ schools and orphanages in the Armenian provinces. She became a well-known teacher and proponent of education, publishing with her husband, Hrand Asadour, a series of highly acclaimed Armenian language and literature textbooks. She also wrote journalism, fiction, and poetry under various pen-names including “Sybil,” “Anahit,” and “Miss Alice.” Her publications included novels such as True Feminism and A Girl’s Heart; a short story collection, Women’s Souls; and a volume of poetry, Reflections. The composition dates of her plays are uncertain. She died on June 19, 1934. Four years later, Hairenik Press in Boston published the Armenian version of her play The Bride, a lively comedy about a bride from the country who moves into her husband’s comfortable home in the big city but refuses to accept the traditional posture of submission to her mother-in-law’s authority.

Source: http://www.abrilbooks.com

“Her prose concentrated on love, marriage and the difficulties women faced while entering the public sphere”,- Victoria Rowe

“…the literary career and social activities of Sibyl  combined writing with activism aimed at improving the schooling of Armenian women”,- V.Rowe

You can read the english translation of her play, The Bride  here.

 

Srpuhi Dussap (Vahanian) – Սրբուհի Տյուսաբ (Վահանյան) (1840-1901)

Image

“I despise injustice and prejudice. Indignantly I see the chains with which women are so enslaved that neither their words, nor their actions, nor their slightest movements are natural or true. Can truth survive, burdened by such a yoke? The pitiful condition of women has always distressed me. These sad victims of society are ashamed to be loving lest they reveal that they have hearts; ashamed to utter the word “injustice” lest it reveal that they have rights to declare; ashamed to explore religious and social corruption lest it demonstrate that they possess conscience and reason. They are even ashamed to reveal their deepest selves, to declare: “This is who I am, I am also to be reckoned with…” Heads bent, they live from hand to mouth, passing from the world, without presence; the more unobtrusive the path, the more it is commended.” –  Srpuhi Dussap (excerpt from the preface of the book Mayda, 1883 – translated by Elise Antreassian)

Կը կրկնեմ՝ անիրավության և նախապաշարմանց թշնամին եմ․ հետևապես սրտմտելով կը տեսնեմ այն շղթաները որով կանացի սեռը կաշկանդված է․ այնպես որ կնոջ ո՛չ խոսքը, ո՛չ գործը և ո՛չ շարժումը բնական է կամ ճշմարիտ․ և միթե լուծի ներքև ճշմարտությունը կրնա՞ ապրիլ երբեք։ Կնոջ ցավալի վիճակը խորհրդածությանցս առարկա եղած է միշտ․ զի կինն ընկերության ողորմելի զոհն է։ Կ՚ամաչե նա սիրելու՝ այսինքն սիրտ մ՚ունենալը խոստովանելու․ կ՚ամաչե արդարության բառը հնչելու՝ այսինքն իրավունք մ՚ունենալը հայտարարելու․ կ՚ամաչե կրոնից և օրինաց զեղծմունքը հայտնելու՝ այսինքն խիղճ և բանականություն ունենալը ապացուցանելու․ վերջապես կ՚ամաչե յուր բարոյական հանգամանքն ամբողջապես ի հանդես հանելու․ «Ե՛ս եմ, ե՛ս ևս ի հաշիվ կրնամ մտնել» ըսելու։ Ուստի գլխիկոր, ափ ի բերան կապրի, կանցնի աշխարհես անձայն և անշշուկ, և ո՛րչափ աննշմարելի ըլլա ընթացքն՝ ա՛յնչափ գովելի է։

more of Dussap’s work online (in Armenian), here.

The First Armenian Feminist Novelist

She was born in Constantinople in a wealthy family.The young Dussap, being educated in Western European institutions, showed little interest in the Armenian language. However, after being tutored by revered Armenian poet Mkrtich Beshiktashlian, Dussap began to show a deep affection for the language as well as her heritage.

She was very much concerned about the situation of the female peasantry of the Ottoman Empire, attacking the traditional patriarchal structures behind their ignorance and male oppression. She further noted that even in the more cultured and cosmopolitan Constantinople, women “were still deprived of their freedom and dominated by men.” Dussap was certain that their society would not be able to advance and progress without the emancipation of women. For these liberal ideas, she faced resentment from some of prominent Armenian intellectuals, such as Krikor Zohrab.

Through her three novels, she raised the issue of women’s emancipation, the right to work and choose one’s own destiny regardless of the gender. With her literary work and speeches, she influenced a whole new generation of women writers in the Armenian society.

Here is a short reflection on her life and work by Eddie Arnavoudian:

Serpouhi Dussap (1840-1901) ‘championed the cause of Armenian women in the 19th century’ at a time when ‘peasant women in the provinces’ suffered ‘ignorance’, ‘poverty’ and ‘male oppression’ and lived a ‘life rooted in superstitions and prejudices.’ Even in the more prosperous and cultured Constantinople women ‘were still deprived of their freedom and dominated by men.’ Dussap wrote her three novels ‘Mayda’, ‘Siranoush’ and ‘Araxia’ to expound her views on the rights of women to challenge the prevailing oppression of Armenian women.

Despite being scorned by such eminent figures as Krikor Zohrab, Azadouhi Kalaidjian reveals Dussap to be a formidable intellectual, capable of thought more profound than many of her detractors. She grasped well that no concept of human equality could, without self-contradiction, tolerate continued discrimination against women.

One of the characters in Mayda proclaims: ‘What kind of equality is it that places half of humanity at the feet of males? What kind of liberty is it that deprives women of the ability to protest, to act and to initiate?’

Dussap was a rigorous and passionate critic of laws and institutions that legitimized the oppression of ‘half of humanity’ or acted to the detriment of humanity at large. ‘The law places a cord around a woman’s neck and tightens or loosens it at will’ while religion and faith ‘instead of becoming the hope of a desperate humanity has become a vicious instrument in the hands of so many clergymen, to pursue their personal gain.’

“Srpuhi Dussap was a trendsetter. She was a feminist, a visionary and the first Armenian woman to publish a novel (1883). Her work greatly influenced the women who followed in her wake; Sibyl and Yesayian sought guidance and inspiration from her.” – Hermig Yogurtian

Sources:

An Armenian 'Suffragette' Serpouhi Dussap: A militant for women's equality, 2000
by Azadouhi Kalaidjian
http://groong.usc.edu/tcc/tcc-20040209.html
http://groong.usc.edu/tcc/tcc-20000416.html
--------------------------------------------------------

Հայ առաջին ֆեմինիստ վիպասանը

Նա ծնվել էր Կոնստանդնուպոլսում, հարուստ ընտանիքում: Երիտասարդ Տյուսաբը, ով կրթվել էր Արևմտյան Եվրոպայի ուսումնական հաստատություններում, մեծ հետաքրքրություն չէր ցուցաբերում հայոց լեզվի նկատմամբ: Սակայն  հայոց մեծ բանաստեղծ Մկրտիչ Պեշիկթաշյանի դասավանդումից հետո, Տյուսաբը իր հետաքրքրոթյունն ուղղեց  ոչ միայն հայոց լեզվին, այլև իր ազգությանը:

Նա շատ մտահոգված էր Օսմանյան կայսրության գավառական կանանց կեցությամբ՝ բարձրաձայնելով տգիտության և տղամարդկանց  ճնշման հետևում թաքնված ավանդական հայրիշխանական կառույցների դեմ: Ավելի ուշ նա նկատեց, որ անգամ մշակութային և կոսմոպոլիտ Պոլսում կանայք «դեռևս զրկված են ազատությունից և իշխվում են տղամարդկանց կողմից»: Տյուսաբը վստահ էր, որ առանց կանանց ազատագրման իրենց հասրակությունն ի վիճակի չէր լինի զարգանալ և առաջընթաց ունենալ: Այսպիսի ազատական գաղափարների պատճառով նա արժանացավ որոշ հայ անվանի մտավորականների հակակրանքին, որոնցից  էր Գրիգոր Զոհրաբը:

Իր երեք վեպերի միջոցով նա բարձրաձայնեց կանանց ազատագրության, ընտրելու իրավունքի և սեփական ճակատագիրը՝ անկախ սեռից տնօրինելու իրավունքի մասին հարցը: Իր գրական աշխատանքների և ելույթների միջոցով նա ազդեցություն ունեցավ հայ հասարակության  կին գրողների  ամբողջ  նոր սերնդի վրա:

Ահա նրա կյանքի և գործունեության մի կարճ արտացոլում՝ արված Էդդի  Արնավուդյանի կողմից:

Սրբուհի Տյուսաբը (1840-1901) բարձրաձայնեց հայ կանանց խնդրի մասին 19-րդ դարում այն ժամանակ, երբ գյուղացի կանայք արվարձաքններում տառապում էին անտեղյակության, աղքատության,  տղամարդկանց ճնշման պաճտառով և ապրում էին սնահատությամբ ողողված կյանքով:  Անգամ ավելի բարգավաճող և մշակութային Կոստանդնուպոլում կանայք դեռևս հեռացված էին ազատությունից և ղեկավարվում էին տղամարդկանց կողմից:  Տյուսաբը գրեց «Մայդա», «Սիրանուշ» և «Արաքսյա» խորագրերը կրող վեպեր՝ տարածելու կնոջ իրավունքերի մասին հասկացությունը՝  հաղթահարելու կանանց հանդեպ գերակշռող ճնշումները:

Չնայած ծաղրանքի ենթարկվելուն այնպիսի անվանի գործիչների կողմից, ինչպեսին  Գրիգոր Զոհրաբն էր՝ Ազատուհի Կալադջյանը բնորոշեց  նրան որպես մտավոր կին, որն ունակ է շատ ավելի խորը մտածելու, քան նրան զրպարտողները: Նա լավ էր հասկանում, որ մարդու իրավունքների ոչ մի  հասկացություն, առանց ինքնակառավարման հասկացության, չի կարող հանդարտեցնել շարունակվող կանանց նկատմամբ խտրկանությունը:

«Մայդա»ի կերպարներից մեկը հայտարարում է. «Ի՞նչ հավասրություն,որն իջեցնում է մարդկության կեսը տղամարդկանց ոտքերի առջև; Ի՞նչ ազատություն, որը զրկում է կանանց  բողոքարկելու, գործելու և նախաձեռնելու հնարավորությունից »:

Տյուսաբը այն օրենքների և հաստատությունների  խստապահանջ ու կրքոտ քննադատ էր, որոնք լեգիտիմացրել էին «մարդկության կեսի»  ճնշումը կամ գործում էին մարդկությանը ի վնաս:  «Օրենքը լար է փաթաթել կանանց  պարանոցին և ամրացնում կամ թուլացնում է այն իր կամոք, մինչդեռ կրոնն ու հավատքը  հուսահատ մարդկությանը  հույս ու ապավեն դառնալու փոխարեն դարձան արատավոր գործիք բազմաթիվ հոգեվորականների ձեռքում՝  սեփական շահերին հասնելու համար»:

«Սրբուհի Տյուսաբը նորաձևության թելադրողն էր: Նա ֆեմինիստ էր և առաջին հայ կինը, ով վեպ տպագրեց  (1883): Նրա ստեղծագործությունը մեծ ազդեցություն ունեցավ կանանց վրա, ովքեր հետևեցին իրենց: Սիբիլն ու Եսայանը ուղղություն և ներշնչանք ստացան նրանից»:

Հերմիգ Յոգուրտյան

Shushanik Kurghinian – Շուշանիկ Կուրղինյան (1876–1927)

Image

Armenia’s pioneer socialist feminist poet, Kurghinian was born in Gyumri, in 1876. She became politically active at seventeen and after graduating from the Progymnasium, left for Russia in order to continue her education. Instead, she immersed herself into the revolutionary underground in Rostov and partook in various proletarian actions. Her first book The Ringing of Dawn was published in 1907, which contained rare socialist feminist poetry and was highly criticized among the leading literary groups in Armenia. Kurghinian returned to her homeland in 1921 and continued her struggle for the betterment of social conditions for the unprivileged. She died in 1927.

I PITY YOU

I pity you, dull-witted women,
for chasing after rouge and beauty aids,
wasting away your time without a goal,
with faces adorned for lewd sale.

For using any possible means to
always please and gratify men,
day and night obsessing only
how to set traps of jealousy.

For robbing those who love you
of their last penny earned in pain,
at times of distress, callous and low
like owls you hoot, playing the victim.

For having a subtle instinct of marketing,
selling yourselves for the highest price,
bickering endlessly over style, appearance,
a circus show of fashion rivalry.

I pity you, vain captives, whose
thoughts are lost in folds of velvet
for having minds that are utterly vacant,
for having hearts that are tainted with deceit.

S. Kurghinian, 1907
translated by Shushan Avagyan

Sources: I want to live: Poems of Shushanik Kurghinian, translated by S. Avagyan, AIWA, 2005

Post Navigation